Contact
Jan de Baen en echtgenote Maria der Kinderen

Jan de Baen en echtgenote Maria de Kinderen. (Collectie Museum Bredius, Den Haag)

Welkom op de website over de Haagse societyschilder Jan de Baen (1633-1702)

- Weet u iets over een schilderij van Jan de Baen, dat ik waarschijnlijk niet weet, dan hoor ik het graag; in 2015 bezocht ik al enkele particulieren die een schilderij van Jan de Baen in bezit hebben. Bijzonder leuk! -

- Do you know anything about Jan the Baen and his portraits that I probably won't know, please tell me about it! Thank you! -

In mijn onderzoek naar feiten rond gravin Anna van Ewsum (1640-1714), van de borg Nienoord in Leek (Gr), stuitte ik (auteur van het boek Anna van Ewsum, haar afkomst, haar leven, haar wereld) uiteraard ook op de naam van Jan de Baen. Deze in Haarlem geboren societyportrettist werkte het belangrijkste deel van zijn leven in Den Haag. Daar, en elders, schilderde hij vele notabelen, onder wie ook Anna van Ewsum en haar tweede echtgenoot Georg Wilhelm von Inn- und Kniphausen (1635-1709).

Sinds 2014 werk ik aan een boek over Jan de Baen. Diens portretkunst kenmerkt zich door het volgen van de stijl van Anthony van Dyck, maar met een onmiskenbare eigen penselvoering. De Baens portretten komen veelal wat gekunsteld over. Echt wereldberoemd is hij daardoor niet geworden, al hangen zijn werken nog steeds in diverse toonaangevende musea, in binnen- en buitenland, waaronder het Rijksmuseum, de Lakenhal, het Dordts Museum en het museum van schone kunsten in Havanna, de hoofdstad van Cuba.

Het is mij al gegund een reeks portretten te fotograferen die (nog) niet in kleur bekend zijn. Daarbij duik ik zo diep mogelijk in het leven van De Baen, die net als ik Haarlemmer van geboorte is. Verder heb ik met de bekende schilder gemeen dat we beiden in Den Haag hebben gewerkt; hij alleen veel langer dan ik... Nog een andere parallel, maar dan met Anna van Ewsum, is dat in hetzelfde jaar dat deze adellijke dame het ja-woord gaf aan Georg Wilhelm von Inn- und Kniphausen, Jan de Baen en Maria de Kinderen zich met elkaar in de echt verbonden. Dat was in 1665.


Op de vele bewaarde portretten van De Baen uit zijn Haagse tijd vind je, zoals zich dat eveneens bij zijn collega-schilders manifesteert, slechts een beperkt aantal telkens terugkerende lichaamshoudingen. Ook armen en handen zijn verschillende keren tamelijk identiek uitgevoerd. Ik zal dit in mijn boek laten zien. Het onmiskenbare meesterschap van de schilder liet kennelijk ruimte voor eenvoudige, repeteerbare portretonderdelen. Deze werden vermoedelijk uitgevoerd door leerlingen of gezellen.

Hoe dan ook, De Baen mocht vele hooggeplaatste personen onder zijn klanten rekenen. De uitvoeringen van gezichten zijn bijna fotografisch scherp en realistisch geconstrueerd.

Een van zijn bekendste werken is een vrij klein, maar vooral macaber, 'portret' van de lijken van de gebroeders De Witt. Dit doek is in het bezit van het Rijksmuseum. In het voormalige stadhuis van Den Haag hangt een groot groepsportret van de toenmalige Haagse magistraat, geschilderd door De Baen.



naar de website van Anna van Ewsum

naar de website van het openluchttheaterstuk 'Folef, de dolle jonker'

naar de website van Museum Nienoord

naar de website van Stichting Anna van Ewsum (grafmonumenten in Leek)

naar de website van Makoenders, producent van de theatervoorstellingen 'Anna' en 'Folef'

Laatste update: 21 december 2015
2015, Wouter van Schie